Եգիպտոսի մայրաքաղաք Կահիրեում տեղի ունեցած ողբերգական դեպքը ցնցել է հանրությանը։ 13-ամյա մի տղա, ում անունը չի հրապարակվում, մահացել է երեք փաթեթ չեփված ակնթարթային լապշա ուտելուց հետո։ Ըստ տեղական լրատվամիջոցների, դեռահասը լապշան ուտելուց կես ժամ անց սկսել է իրեն վատ զգալ։ Նա բողոքել է որովայնի սուր ցավերից, քրտնարտադրությունից և փսխումից։ Ցավոք, կարճ ժամանակ անց նա մահացել է։ Այս դեպքը լուրջ մտահոգություններ է առաջացրել սննդամթերքի անվտանգության և վերամշակված սննդի վտանգների վերաբերյալ։
Ի՞նչ Է Տեղի Ունեցել
Դեպքից հետո ոստիկանությունը հարցաքննել է խանութի վաճառողին, ով տղային վաճառել էր լապշայի փաթեթները։ Սկզբում կասկածներ կային, որ լապշան կարող էր թունավոր լինել կամ չհամապատասխանել անվտանգության չափանիշներին։ Սակայն լապշայի փորձաքննությունը և դիահերձումը ցույց են տվել, որ թունավորում տեղի չի ունեցել։ Փոխարենը, մահվան պատճառը կապված է եղել սուր աղիքային խնդիրների կամ մարսողական խցանման հետ, որն առաջացել է մեծ քանակությամբ չեփված լապշա ուտելու հետևանքով։
Այս դեպքը Եգիպտոսում բուռն քննարկումներ է առաջացրել վերամշակված սննդամթերքի և դրանց մեջ պարունակվող հավելումների մասին։ Տեղական լրատվամիջոցները նշում են, որ մարդիկ պահանջում են ավելի խիստ կանոնակարգեր սննդի արտադրության և վաճառքի համար։ Վերամշակված սննդամթերքը, ինչպիսիք են չիպսերը, քաղցրավենիքը կամ ակնթարթային լապշան, վաղուց մեղադրվում են առողջության համար վտանգավոր լինելու մեջ։ Բազմաթիվ ուսումնասիրություններ ցույց են տվել, որ նման սննդամթերքը կարող է հանգեցնել 2-րդ տիպի շաքարային դիաբետի, սրտի հիվանդությունների և այլ խնդիրների։
Չեփված Լապշայի Վտանգները
Չեփված ակնթարթային լապշա ուտելը, պարզվում է, կարող է լուրջ վտանգներ ներկայացնել։ Ըստ փորձագետների, նման սննդամթերքը կարող է առաջացնել ջրազրկում և աղիքային խցանումներ, որոնք, ինչպես ցույց է տվել այս դեպքը, կարող են մահացու լինել։ Չեփված լապշան պարունակում է մեծ քանակությամբ նատրիում (աղ), որը կարող է խաթարել օրգանիզմի ջրային հաշվեկշիռը։ Օրինակ, մեկ փաթեթ ակնթարթային լապշայում կարող է լինել մինչև 1330 մգ նատրիում, մինչդեռ Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպությունը խորհուրդ է տալիս օրական օգտագործել ոչ ավելի, քան 2000 մգ նատրիում։
Բացի այդ, չեփված լապշան դժվար է մարսվում։ Դրա մեջ բացակայում է բջջանյութը, որը կարևոր է մարսողության համար։ Ավստրալիայի Քվինսլենդի համալսարանի պրոֆեսոր Լորեն Բոլը և Հարավային Խաչի համալսարանի դոկտոր Էմիլի Բըրչը նշում են, որ ակնթարթային լապշան հիմնականում պատրաստվում է զտված ալյուրից, որը չի պարունակում բավարար բջջանյութ։ Սա կարող է խաթարել աղիների աշխատանքը և հանգեցնել մարսողական խնդիրների։
Սոցիալական Մեդիայի Ազդեցությունը
Հետաքրքիր է, որ չեփված լապշա ուտելը վերջին տարիներին դարձել է սոցիալական մեդիայի մարտահրավեր։ TikTok-ում և այլ հարթակներում տարածված «Eat Ramen Raw» մարտահրավերը հավաքել է միլիոնավոր դիտումներ։ Երեխաներն ու դեռահասները փորձում են ուտել չեփված լապշա՝ նկարահանելով իրենց և տեղադրելով տեսանյութերը համացանցում։ Այս միտումը, սակայն, մտահոգություն է առաջացրել բժիշկների և սննդաբանների մոտ։ Նրանք զգուշացնում են, որ նման մարտահրավերները կարող են վտանգավոր լինել, հատկապես երեխաների համար, ովքեր կարող են չգիտակցել հետևանքները։
Առողջության Վրա Ազդեցությունը
Ակնթարթային լապշան, նույնիսկ եփած վիճակում, չի համարվում առողջ սնունդ։ Հարավային Կորեայում անցկացված վերջին ուսումնասիրությունը ցույց է տվել, որ շաբաթական երկու անգամից ավելի լապշա ուտելը մեծացնում է մետաբոլիկ համախտանիշի ռիսկը։ Այս վիճակը ներառում է մի շարք խնդիրներ, ինչպիսիք են բարձր արյան ճնշումը, բարձր խոլեստերինը և արյան մեջ շաքարի բարձր մակարդակը, որոնք կարող են հանգեցնել սրտի հիվանդությունների և դիաբետի։
Բացի այդ, ակնթարթային լապշայի մեջ պարունակվող նատրիումը կարող է ծանրաբեռնել սիրտն ու երիկամները։ Երկարաժամկետ հեռանկարում նման սննդակարգը կարող է վնասել այս օրգանները։ Իսկ եթե լապշան ուտվում է չեփված, վտանգները կրկնապատկվում են, քանի որ օրգանիզմը չի կարողանում արդյունավետ կերպով մշակել այդպիսի սնունդ։
Ինչպե՞ս Խուսափել Վտանգներից
Այս ողբերգական դեպքը հիշեցնում է, որ մենք պետք է ավելի ուշադիր լինենք մեր սննդակարգի նկատմամբ։ Փորձագետները խորհուրդ են տալիս խուսափել վերամշակված սննդամթերքից և կենտրոնանալ ավելի բնական, սննդարար մթերքների վրա, ինչպիսիք են մրգերը, բանջարեղենը, ամբողջահատիկները և սպիտակուցի առողջ աղբյուրները։ Եթե դուք կամ ձեր երեխաները սիրում եք ակնթարթային լապշա, կարևոր է այն եփել և օգտագործել չափավոր։
Ծնողներին խորհուրդ է տրվում հետևել, թե ինչ են ուտում իրենց երեխաները, հատկապես՝ սոցիալական մեդիայի մարտահրավերների ազդեցության ներքո։ Կրթելով երեխաներին սննդի անվտանգության մասին՝ կարելի է կանխել նման ողբերգությունները։
Ինչ Կարելի Է Անել Հիմա
Այս դեպքը ցույց է տալիս, որ անհրաժեշտ է ավելի խիստ վերահսկողություն վերամշակված սննդամթերքի արտադրության և վաճառքի նկատմամբ։ Կառավարությունները և սննդի արտադրողները պետք է աշխատեն միասին՝ սահմանելու կանոններ, որոնք կնվազեցնեն վտանգավոր հավելումների օգտագործումը։ Իսկ մենք՝ որպես սպառողներ, պետք է ավելի գիտակից ընտրություն կատարենք մեր սննդի հարցում։
Այս ողբերգությունը դառնալու է հիշեցում բոլորիս համար, որ նույնիսկ ամենապարզ թվացող սննդամթերքը կարող է վտանգավոր լինել, եթե օգտագործվում է սխալ ձևով։ Եկեք լինենք ավելի զգույշ և պաշտպանենք մեր և մեր սիրելիների առողջությունը։
